Khi thế giới chạy đua để đạt Net Zero các doanh nghiệp và tổ chức tài chính đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển đổi sang kinh tế carbon thấp. TCFD đã trở thành một công cụ chiến lược để công bố thông tin tài chính liên quan đến khí hậu, nhưng liệu nó có thực sự hiệu quả trong việc thúc đẩy TCFD Net Zero? Cùng NatureCert đánh giá hiệu quả của TCFD trong thúc đẩy Net Zero.
Mối liên hệ giữa TCFD và Net Zero
TCFD là gì?
TCFD cung cấp khung báo cáo dựa trên bốn trụ cột: quản trị, chiến lược, quản lý rủi ro, và chỉ số/mục tiêu, nhằm giúp doanh nghiệp công bố thông tin về rủi ro và cơ hội khí hậu. Được dẫn dắt bởi Michael Bloomberg, TCFD hướng đến việc tăng cường minh bạch tài chính, hỗ trợ nhà đầu tư và tổ chức tài chính định giá rủi ro khí hậu.
Xem thêm: TCFD và CDP: Điểm tương đồng và khác biệt trong báo cáo khí hậu
Net Zero là gì?
Net Zero là mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính (GHG) xuống mức thấp nhất có thể, với lượng phát thải còn lại được bù đắp (offset) thông qua các biện pháp như trồng rừng hoặc công nghệ hút carbon. Đây là cam kết toàn cầu theo Thỏa thuận Paris 2015, với hơn 90 quốc gia và hàng nghìn doanh nghiệp đặt mục tiêu vào năm 2050.
Mối liên hệ giữa TCFD và Net Zero
TCFD không trực tiếp đặt ra mục tiêu Net Zero, nhưng nó tạo nền tảng để doanh nghiệp:
- Xác định rủi ro chuyển đổi (như chính sách carbon thấp) và cơ hội (như năng lượng tái tạo).
- Đo lường và đặt mục tiêu giảm phát thải (trụ cột “chỉ số và mục tiêu”).
- Tích hợp chiến lược khí hậu vào quản trị và kế hoạch tài chính, thúc đẩy hành động hướng tới Net Zero.

Tác động của TCFD đối với mục tiêu Net Zero
Tăng cường nhận thức và cam kết quản trị
- Hiệu quả: Trụ cột “quản trị” yêu cầu ban lãnh đạo giám sát rủi ro khí hậu, thúc đẩy cam kết cấp cao với Net Zero. Ví dụ, báo cáo TCFD 2022 của Citi cho thấy hội đồng quản trị giám sát chiến lược Net Zero, với mục tiêu giảm 90% phát thải tài trợ từ khai thác than nhiệt vào 2030.
- Tác động: Nhận thức nâng cao giúp doanh nghiệp chuyển từ cam kết chung chung sang hành động cụ thể, như đặt mục tiêu khoa học (science-based targets) phù hợp với Net Zero.
Xem thêm: So sánh TCFD và GRI: Điểm giống và khác nhau trong báo cáo bền vững
Khuyến khích phân tích kịch bản khí hậu
- Hiệu quả: Trụ cột “chiến lược” khuyến khích phân tích kịch bản (scenario analysis) theo các mức tăng nhiệt độ (1.5°C, 2°C), giúp doanh nghiệp lập kế hoạch chuyển đổi sang carbon thấp. Ví dụ, Shell sử dụng TCFD để đánh giá kịch bản Net Zero 2050, điều chỉnh danh mục đầu tư sang năng lượng tái tạo.
- Tác động: Phân tích này định hướng nguồn vốn vào các dự án bền vững, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.
Đo lường và đặt mục tiêu carbon
- Hiệu quả: Trụ cột “chỉ số và mục tiêu” yêu cầu đo lường phát thải (Scope 1, 2, 3) và đặt mục tiêu cụ thể. Theo báo cáo TCFD 2023, hơn 60% trong 5.000 tổ chức áp dụng TCFD đã công bố mục tiêu Net Zero hoặc giảm phát thải.
- Tác động: Điều này tạo áp lực cho doanh nghiệp xây dựng lộ trình Net Zero, như Unilever cam kết Net Zero toàn chuỗi cung ứng vào 2039.
Tăng áp lực từ nhà đầu tư
- Hiệu quả: TCFD giúp nhà đầu tư đánh giá rủi ro khí hậu, từ đó yêu cầu doanh nghiệp đặt mục tiêu Net Zero để bảo vệ giá trị dài hạn. BlackRock, quỹ đầu tư lớn nhất thế giới, đã sử dụng dữ liệu TCFD để thúc đẩy các công ty trong danh mục đầu tư đạt Net Zero vào 2050.
- Tác động: Áp lực tài chính này đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang kinh tế carbon thấp.

Đánh giá hiệu quả của TCFD trong thúc đẩy Net Zero
Vai trò của TCFD trong thúc đẩy Net Zero
TCFD được thành lập năm 2015 bởi Ủy ban Ổn định Tài chính (FSB) nhằm khuyến khích các doanh nghiệp và tổ chức tài chính công bố thông tin minh bạch về rủi ro và cơ hội liên quan đến khí hậu. Khung TCFD tập trung vào bốn trụ cột chính: quản trị, chiến lược, quản lý rủi ro, và các chỉ số/mục tiêu. Điều này giúp các công ty không chỉ đánh giá tác động của biến đổi khí hậu lên hoạt động kinh doanh mà còn định hướng chiến lược giảm phát thải, hướng tới Net Zero.
Tăng cường minh bạch tài chính liên quan đến khí hậu: TCFD yêu cầu công bố thông tin về khí thải nhà kính (phạm vi 1, 2 và khi phù hợp là phạm vi 3), từ đó thúc đẩy các doanh nghiệp đo lường và quản lý lượng phát thải của mình – một bước quan trọng để đạt Net Zero.
Thúc đẩy áp lực từ nhà đầu tư: Với thông tin rõ ràng hơn, các nhà đầu tư có thể ưu tiên rót vốn vào các doanh nghiệp có kế hoạch giảm phát thải rõ ràng, tạo động lực kinh tế cho quá trình chuyển đổi sang Net Zero.
Hỗ trợ chính sách công: Nhiều quốc gia, như Vương quốc Anh (bắt buộc từ 2025), đã tích hợp TCFD vào quy định pháp lý, buộc các công ty lớn phải công bố dữ liệu khí hậu, từ đó thúc đẩy hành động hướng tới Net Zero trên quy mô quốc gia.
Hiệu quả thực tế
TCFD đã đạt được một số thành công đáng kể:
- Sự chấp nhận rộng rãi: Tính đến nay, hơn 4.000 tổ chức trên toàn cầu, bao gồm các công ty lớn và tổ chức tài chính, đã cam kết tuân thủ khuyến nghị của TCFD. Điều này cho thấy mức độ ảnh hưởng của khung này trong việc nâng cao nhận thức về khí hậu.
- Tăng cường hành động của doanh nghiệp: Các báo cáo cho thấy nhiều công ty, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính và năng lượng, đã bắt đầu xây dựng kế hoạch chuyển đổi Net Zero dựa trên phân tích kịch bản khí hậu – một yêu cầu quan trọng của TCFD.
- Tác động đến thị trường tài chính: Các nhà đầu tư quản lý hơn 100 nghìn tỷ USD tài sản đã ủng hộ TCFD, tạo áp lực lên các doanh nghiệp để cải thiện quản trị khí hậu và giảm phát thải, hỗ trợ mục tiêu Net Zero toàn cầu.
Hạn chế của TCFD trong thúc đẩy Net Zero
Tuy nhiên, hiệu quả của TCFD vẫn gặp một số rào cản
- Tính tự nguyện ban đầu: Trong giai đoạn đầu, TCFD chỉ mang tính khuyến nghị, dẫn đến việc áp dụng không đồng đều giữa các quốc gia và ngành nghề. Những công ty không chịu áp lực pháp lý hoặc tài chính có thể bỏ qua các yêu cầu này.
- Thiếu mục tiêu cụ thể: TCFD không đặt ra mục tiêu phát thải cụ thể cho từng doanh nghiệp mà chỉ cung cấp khung công bố thông tin. Điều này khiến việc liên kết trực tiếp với Net Zero phụ thuộc vào ý chí và chiến lược của từng công ty.
- Khoảng cách thực thi: Dù nhiều công ty công bố thông tin theo TCFD, không phải tất cả đều chuyển đổi sang hành động thực tế để giảm phát thải. Chẳng hạn, chỉ 20% công ty trong khảo sát của Climate Action 100+ có mục tiêu trung hạn phù hợp với kịch bản 1,5°C – một yêu cầu quan trọng để đạt Net Zero.
- Phạm vi 3 khó đo lường: Phát thải phạm vi 3 (chuỗi cung ứng và sử dụng sản phẩm) chiếm phần lớn lượng khí thải của nhiều ngành, nhưng việc đo lường và giảm thiểu chúng vẫn là thách thức lớn, ngay cả với hướng dẫn của TCFD.

Thông tin liên hệ:
NatureCert là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ TCFD và Net Zero. Để được hỗ trợ và tư vấn chi tiết về các dịch vụ này, quý khách hàng có thể liên hệ trực tiếp với chúng tôi thông qua các thông tin sau:
Address: 3B49 Sky 9, 61-63 đường số 1, phường Phú Hữu, TP. Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh
Phone: 0932023406
Email: info@naturecert.org
Website: www.naturecert.org
Fanpage chính: Trung tâm NatureCert
Với đội ngũ tư vấn chuyên nghiệp và kinh nghiệm, NatureCert cam kết sẽ mang đến cho quý khách hàng những giải pháp tối ưu và hiệu quả nhất. Hãy liên hệ với chúng tôi ngay hôm nay để được tư vấn và hỗ trợ tốt nhất.


